Czytanie na iPhonie było możliwe, ale ekran mały. Więc iPad i Kindle. Jest OK, ale to duże i nie można zawsze mieć przy sobie.

Tak więc kupiłem Galaxy S2 z 4,3 calowym ekranem OLED. To jest to. Ekran duży, czytelny i iPhone przy tym wygląda na luksusowe cacko, ale z innej epoki. Wykopalisko jakieś.

A teraz Samsung zapowiada Galaxy Note z ekranem 5,3 cala.

OK, wielu ludzi mówi, że to już przegięcie, że za duże. A ja myślę, że moje dotychczasowe doświadczenia z osobistymi komputerami – czy to w postaci PC, laptopa czy smarphona – zawsze kończyło się na największym możliwym ekranie. Dlatego jestem pewien, że nie przestraszę się Note i to będzie mój następny telefon. Z relacji wynika, ze bez problemu mieści się w kieszeni spodni.

Reasumując: czytanie książek jest wygodniejsze na dużym smartphonie, niż na tablecie 10 cali. Urzadzenie jest lekkie i ma się go zawsze przy sobie – czyli mozna czytać w autobusie, w toalecie czy w łóżku przed snem. We wszystkich tych sytuacja tablet jest za ciężki i za duży.

Tak więc pierwsze refleksje.

Tablety Androida mają bardziej podłużne proporcje niż Apple. Jest to zbliżone do filmowego 16×9 (dokładnie 16×9,4) w odróżnieniu od tradycyjnych 4×3 w iPadzie.

Wielu komentatorów uznało, że proporcje iPada są lepsze dla tabletu, który służy głównie do przeglądania Internetu i czytania książek. To rozumowanie zdroworozsądkowe, czyli jak to bywa zwykle – błędne.

Po miesiącu użytkowania tabletu Androida okazało się, że wydłużone proporcje są znacznie wygodniejsze. Dlaczego?

Filmy

Dziś filmy kinowe i telewizyjne mają wydłużony format. Dlatego znacznie lepiej pasują do ekranu Androida, niż iPada. Taka była pewnie intencja ludzi z Google. Dzięki temu przy podobnej ogólnej wielkości ekranu Galaxy 10.1 i iPada wyświetlany na ekranie Androida film jest po prostu większy. Na iPadzie film otrzymuje bardzo szerokie marginesy u góry i u dołu i gorzej wykorzystuje powierzchnię ekranu.

Internet

Poziomo. Teoretycznie bardziej kwadratowy ekran iPada pokazuje więcej strony. Ale w praktyce odbiór jest inny. Ekran Galaxy jest fizycznie szerszy o jakieś 1,5 cm i ma w poziomie 1280 pikseli (iPad ma 1024). Przeglądarka Androida automatycznie zoomuje stronę do pełnej szerokości tabletu (nawet jeśli była zaprojektowana mniejsza), co skraca stronę.

Sprawia to , że strona jest fizycznie większa, czcionki większe i bardziej ostre. Krótsza strona nie jest problemem, bo użytkownik odruchowo przewija ją palcem, gdy potrzebuje.

Wielkość tekstu jest dla mnie istotna, bo zaczynam być ślepy.

Pionowo. Oba tablety mają podobną liczbę pikseli (768 iPad, 800 Android), jednak tu Android  jest dla odmiany węższy fizycznie o 1,5 cm. Jako, że przeglądanie stron w pionie służy do szybkiego poznania długiej strony, a nie do jej studiowania (ze względu na niewielkie rozmiary czcionek), wydłużone proporcje Androida dają znacznie lepszy pogląd na zawartość strony – tu przydaje się większa długość strony. W pionie trochę  co innego robimy ze stronami.

Książki

Gdy trzymamy tablet w pionie – czytamy pojedynczą stronę. W obu przypadkach rozmiary są zbliżone i komfort czytania tekstu przepływającego jest podobny. Proporcje iPada nadają się lepiej do przeglądania książek w formacie PDF – bardziej pasują do proporcji tradycyjnych książek, choć trzeba pamiętać, że format szeregu A (np. A4) ma proporcje gdzieś pomiędzy proporcjami ekranu iPada i Androida.

Ale tablet jest za ciężki, by czytać go trzymając w ręku. W praktyce więc używamy go z podstawką i czytamy książki w poziomie.

A wtedy najbardziej pożądany jest układ dwukolumnowy – przypominający prawdziwą książkę.

I tu Android powinien oferować lepsze doznania, bo strony są po prostu szersze. O tym, że w iPadzie trochę tej szerokości brakuje można przekonać się w aplikacji Apple iBooks. Amazon Kindle ma to zrobione ładniej. Marginesy są mniejsze i proporcje lepsze.

A na Androidzie powinno być jeszcze lepiej. No, teoretycznie. Ponieważ aplikacja Kindle na Androidzie nie pokazuje tekstu w dwóch kolumnach. Podobnie Aldiko. Uff.

Tak więc potencjał jest, ale niezrealizowany. Bo też Android Honeycomb jest jeszcze mało popularny i aplikacje są „wczesne”. Poczekamy i zobaczymy. Na razie wydaje się, że podłużne proporcje ekranu mogą być bardzo dobrze wykorzystane w ebooku.

Podsumowanie

„Długi” ekran tabletów Androida nie jest problemem, a zaletą. Szczególnie dobrze działa w filmach i Internecie. Może działać w ebookach, jak dopracowane zostaną readery.

Przy okazji dodam, że ekran Galaxy 10.1 jest znakomity. iPad 1, a nawet 2 wyglądają przy nim na blade i wyprane.

Ale póki co nic nie wskazuje, bym to zrobił. Co nie znaczy, że nie lubię iPada i tabletów. Bardzo lubię, tyle że iPad 2 wydaje się żadną poprawą problemów pierwszego. Tu nadzieję niosą tablety Androidowe, gdy będą . Więc decyzja jest taka – iOS i Apple na razie dziękujemy na przyszłość. Tu nie ma nadziei. Używamy mocno iPada 1, a kupujemy np. Samsung Galaxy Tab 10.

Mam iPada 1 rok, od chwili gdy był dostępny w wersji 3G.

Wniosek ogólny

Jest iPad fantastycznym urządzeniem do konsumpcji mediów. Pasywnej konsumpcji. W zasadzie jest to urządzenie, które skutecznie zastępuje telewizor, a nie komputer. iPad praktycznie nie nadaje się do pracy zawodowej i nie zastąpi komputera w domu.

Wideo i filmy

Dzisiejsze media podawane przez Internet zastępują w całości stare media, czy to technicznie jak radio, czy konceptualnie, jak telewizję, gdzie zmienia się paradygmat konsumpcji wideo – z oglądania wymuszonego strumienia w czasie rzeczywistym na oglądanie w postaci urywków w kolejności i wyborze wg użytkownika (YouTube etc).

Do oglądania filmów tablet jest znakomity – zamiast siedzieć przed plazmą w jednym miejscu, możemy oglądać je gdzie chcemy – w łazience, w kuchni, na ulubionym fotelu, w ogrodzie… Mały ekran nie przeszkadza – bo po prostu trzymamy go bliżej oczu i efekt jest podobny.

iPad w praktyce zlikwidował więc mój telewizor, którego teraz nie włączam miesiącami.

Nadchodzące tablety Androidowe (i Xoom) mają bardziej wydłużony ekran – co lepiej nadaje się do filmów. Słaby głośnik był główną wadą iPada przy oglądaniu filmów.

Gry

Są fajne. Duzy ekran w stosunku do iPhona to wielki plus. I jeśli traktować iPada jako konsolę do gier – to warto kupić szybszego iPada 2, bo gry będą bardziej wypasione.

Radio i muzyka

Radio przez Internet działa znakomicie – zarówno stacje tradycyjne jak tematyczne listy utworów. Polecam szczególnie aplikację TuneIn Radio. Również słuchanie muzyki nagranej z iPoda jest bardzo wygodne w obsłudze na dużym ekranie. Znowu problem to słaby głośnik mono. iPad 2 obiecuje trochę lepszy, ale wczesne raporty i cieńsza obudowa raczej nie budzą zaufania co do poprawy.

Czytanie i Internet

Czytanie książek jest bardzo wygodne. Nie przeczytałem papierowej książki od wielu już lat, więc jestem użytkownikiem stałym i namiętnym różnych urządzeń do czytania – od PocketPC, przez iPhona, Kindle do iPada. iPad jest moim ulubionym nośnikiem. Nigdy mi nie przeszkadzały świecące ekrany – a wręcz przeciwnie – jestem maniakiem czytania gdzie się da, więc bardzo często robię to w miejscach słabo oświetlonych – więc Kindle tu się nie sprawdza.

Treść do czytania z Internetu najlepiej przyswajać na wyspecjalizowanych aplikacjach (RSS Reeder, Facebooka MyPad, Twittera, Instapaper etc), Czytanie RSS, blogów, portali jest wtedy bardzo wygodne. Tablet umożliwia czytanie i przeglądanie netu wszędzie, gdzie jest trochę trudniej z laptopem. W praktyce to jakieś 50% przypadków w moim życiu. Ekran 9-10 cali wydaje się idealnym kompromisem między przenośnością, a wygodą.

Nowe, papieropodobne wydania gazet i magazynów specjalnie na iPada to nieporozumienie. Zwykle niespójne użytkowo, ciężkie, drogie i nudne. Wizualna atrakcyjność najczęściej przykrywa kiepską treść, której lepsza odmianę można sprawniej otrzymać z żywych blogów, twitterów, YouTube etc…

iPad całkowicie wyparł iPhona jako mobilne urządzenie do netu – ze względu na wielkość ekranu. Nosze go jak książkę w ręku na spotkania lub do restauracji. Nie mieści się w kieszeni, ale nie ma problemu, by go nieść w ręce. Dlatego musi być 3G.

WWW

Przeglądanie zwykłych stron WWW budzi mieszane uczucia. Głównym problemem jest brak Flasha – wprawdzie nie dlatego, by mi specjalnie brakowało głupich animacji i reklam  – ale czasami nie można obejrzeć niszowego wideo no i wyskakujące reklamy są szczególnie kłopotliwe. Opisze to bardziej szczegółowo: Reklama we flashu wyskakuje przed stronę i ją zasłania. To częsta sytuacja na sieci i każdy użytkownik odruchowo przyciska krzyżyk i po problemie. Na iPadzie bez Flasha to problem. Po pierwsze reklama wyskakuje przed stronę, ale jej nie widać – jest przejrzysta. Wydaje nam się, że możemy klikać w stronę, w linki i obrazki – a tu nic – klikamy i nic się nie dzieje – niewidoczna reklama zasłoniła nam stronę, a że jest niewidoczna i nie można też jej zamknąć. Jedyną radą jest ponownie odświeżyć stronę i próbować kliknąć w link zanim reklama ponownie nie wyskoczy i nie „zneutralizuje nam strony”. Dodajmy do tego ślamazarne odświeżanie stron na iPadzie i mamy na prawdę kiepskie przeżycia w Internecie.

Pokrowiec z podstawką (np. Macally Bookstand)

Jest kluczowy w praktycznym użyciu. Bez niego mamy 1/3 funkcjonalności tabletu. Chodzi o podstawkę. W większości wymienionych powyżej sytuacji użytkowych nie trzyma się tabletu w ręku i poziomo, tylko go się stawia. Czyli główną funkcją pokrowca jest podstawa. Apple o tym wiedział i oferował pokrowiec z podstawką zarówno do jedynki, jak i do dwójki.

W zasadzie produkowanie tabletu bez wbudowanej podstawki jest oszukiwaniem użytkowników, tyle, że oni kupując tablet o tym nie wiedzą.

Druga sprawa to ochrona przed upadkami. W ciągu roku tablet spadł mi 3 razy. 2 razy na podłogę drewnianą ze stolika nocnego (ok 40 cm) i raz w łazience z umywalki – (ok. 80 cm na kafelki). W każdym przypadku tablet upada narożnikiem – dlatego pokrowiec MUSI mieć zabezpieczenie narożników. Zabezpieczenie krawędzi jest bez znaczenia.

W przypadku upadku z 70 cm na kafelki, mimo zabezpieczenia rogów, obudowa aluminiowa trwale wgięła się, choć nie na tyle, by stłuc ekran. Obudowa z kompozytu węglowego lub innego zbrojonego plastiku po prostu by wróciła na miejsce.

Generalnie, wykonywanie obudowy tabletu z aluminium to bardzo kiepski pomysł z punktu widzenia użytkowego, ale wspaniały z marketingowego (cóż, Apple).

iPad 2 ma bardzo ładny pokrowiec, który zapewnia podstawkę, ale w ogóle nie chroni przed upadkiem. Czyli w zamyśle Apple mamy tablet jednorazowy – do pierwszego wymsknięcia się gładkiej i cienkiej obudowy z rąk. Co oczywiście opłaca się Apple, ale nie nam.

Tablet w pracy

Po roku użytkowania i szczerych chęci, wielkiego samozaparcie oraz kupowania fajnych aplikacji – poddałem się. iPad nie nadaje się do żadnych zawodowych celów, poza awaryjnym dostępem do Internetu i poczty.

Problemem głównym jest edycja tekstu. Interfejs dotykowy po prostu nie nadaje się do tego celu. Selekcja tekstu jest niewygodna, wolna, nieprecyzyjna (gruby palec).  Palec w tym przypadku przegrywa z myszą i dużym ekranem laptopa o wiele długości.

iOS jest systemem niespójnym – nigdy nie wiadomo czy np. Copy/Past jest akurat w danym miejscu dostępne, nie wiadomo co się wybierze, jakie dane do przeniesienia są dostępne. Na pojawienie się opcji Copy/Paste czeka się ok. sekundy. Przy pojedynczym przypadku to nic, przy poważnej pracy edycyjnej, to nie do przyjęcia.

Wprawdzie klawiatura ekranowa nie jest problemem – lubię na niej pisać – ale… Zasłania pół ekranu, co utrudnia lub uniemożliwia sprawną edycję długich tekstów – po prostu często nie widzimy co komentujemy. Do tego choć pisanie w języku angielskim jest płynne, to w języku polskim jest źle ponieważ na wywołanie polskiej litery trzeba czekać ok 1 sekundy a następnie wykonać skomplikowane przesuwanie palcem – kolejna sekunda. Czyli pisząc polski tekst przy każdej polskiej literze przerywamy pisanie na ok.  2 sekundy – w tym czasie normalnie wpisuję ok. 10 znaków. Kłopot nie tylko w mechanicznej zwłoce, ale przede wszystkim w przerwaniu wątku myślenia.

Dlatego zwykle piszę bez polskich znaków. Poprawianie tego jest, j.w. opisane katastrofą, więc trzeba przenieść tekst na laptopa. Co z przyczyn konstrukcji iOS jest kłopotliwe itd.. itd..

I zapomnijmy o automatycznym poprawianiu tekstów – jeśli nie piszemy kompletnych banałów, to system automatycznego poprawiania myli się tak co drugi wyraz, a poprawianie tego jest… patrz wyżej. Ja mam to wyłączone w ogóle w całym systemie.

Jeszcze większym problemem jest zagadnienie łatwości przenoszenia i zarzadzania dokumentami i generalnie plikami w iOS. O tym gdzie indziej, ale wystarczy, że napiszę, że to tzw. „ból d…”

Czyli…

Poważną pracę na jakichkolwiek dokumentach z tekstem mamy z głowy.

Podsumowanie

Najsłabszym elementem iPada jest iOS. System wyraźnie przestarzały konceptualnie i użytkowo. Poważnie ograniczony w wielu obszarach przez marketingowe decyzje i kompleksy Jobsa spycha iPad do rzędu urządzeń masowej rozrywki wideo i gier (książki mało ludzi czyta). Staje się on raczej wypasionym i wizualnym iPodem, a nie urządzeniem epoki post PC, o czym bajdurzy Jobs.

Jako urządzenie konsumpcyjne iPad jest pięknie zaprojektowany i choć nawet w tym obszarze co najwyżej dostatecznie użyteczny, to póki co konkurencja praktycznie nie istnieje. Dlatego bez przerwy w tej roli go używam, ale nie bardzo odczuwam potrzebę na wymianę na drugi taki sam, tylko nowszy.

Jako, że z iPada, jako konceptu wydusić więcej się nie da (i nie widać, by Jobs miał jakiś istotny pomysł co dalej) następny obszar eksploatacji to tablet z Androidem – roczne sprawdzenie, czy otwarty system daje jakieś rzeczywiste korzyści w stosunku do klaustrofobicznego świata Apple.

Tablet, który odniósł wreszcie sukces i spopularyzował format urządzenia sprawia, że kolejne projekty witryn powinny być dostosowane do oglądania na takich urządzeniach.

iPad ma ekran 10 calowy i swobodnie umożliwia oglądanie normalnych, a nie mobilnych stron. Można oczywiście przygotowywać specjalne aplikacje webowe dla iPada, ale to dodatkowy koszt i wysiłek ograniczony do jednej platformy, a w kolejnym roku będzie na rynku wiele innych. Pozostanie przy rozwiązaniu prostym i niespecyficznym jest dobrym wyborem dla większości witryn. Zważywszy, że tej wielkości ekran mają też bardzo popularne, bardziej tradycyjne w obsłudze, netbooki.

Co jest najważniejsze i uniwersalne w interfejsach iPada?

1. Pokazywana jest głównie treść – dość ograniczona powierzchnia oraz pochodzenie od smart fonów sprawia, że interfejs jest wycofany.
2. Treść zajmuje cały ekran. Menu ma postać wąskiego paska lub jest ukrywane.
3. Cały ekran zajmuje jeden strumień treści (układ jednokolumnowy) lub mamy strumień główny i spis treści z boku (układ dwukolumnowy). Struktura nawigacyjna jest zwykle na oddzielnym ekranie.
4. Treść podawana jest linearnie, w postaci długich list lub tekstów.
5. W ramach jednego widoku treść jest przewijana w jednym kierunku (w dobrze zaprojektowanych aplikacjach).
6. Treść typu tekstowego lub mieszanego (dłuższa niż ekran) oraz list spisów przewijane są w pionie.
7. Treść typu wideo czy foto (gdzie obiekt mieści się na ekranie) przewijana jest w poziomie.
8. Duże rozmiary przycisków i linków są dostosowane do obsługi palcem – większe znacznie niż projektowane do obsługi precyzyjnym kursorem myszy.
9. Szerokie wykorzystanie klikanego bloku tekstowego (gdzie podświetla się cały blok tekstu, zamiast linku) ułatwia obsługę palcem.
10. Powiększone teksty czcionek tekstów – dostosowane do stosunkowo małych ekranów tabletów i smartfonów.

Łatwo zauważyć, że te zasady można zastosować w całości przy projektowaniu stron WWW. Na dodatek strony przyjazne dla tabletów będą również bardzo przyjazne dla zwykłych użytkowników na PC z dużymi ekranami.

Ograniczenie ilości treści na pojedynczym widoku pozwala pozbyć się typowego zaśmiecenia wizualnego stron WWW. Stratne będą niezliczone działy waszej korporacji, z których każdy coś tam chciał upchnąć na stronie głównej. Zyskają użytkownicy.

Duże przyciski i teksty pozwalają umieścić ich mniej i lepiej skoncentrować myślenie na głównej funkcji serwisu. Zyskają zaś użytkownicy starsi, mniej sprawni, smartfonowi, i niecierpliwi – takie strony przyswaja się prościej i szybciej.

Linearne przewijanie stron w pionie jest łatwe w WWW dzięki, powszechnemu dziś, wynalazkowi kółka w myszy.